Obsesif-kompulsif bozuklukta kişilerarası şemalar, mükemmeliyetçilik ve düşünce-eylem kaynaşmasının yordayıcı rolü
Adem Aydın, Murat Boysan, Şennur Tutarel-Kışlak, Temel Kalafat, Yavuz Selvi, Lütfullah Beşiroğlu
Makale No: 2   Makale Türü:  Araştırma
Amaç: Bilişsel yatkınlık faktörlerinin obsesif-kompulsif bozukluğun etiyolojisinde önemli rol oynadığı düşünülmektedir. Obsesif-kompulsif belirtilerin ortaya çıkışında rol oynayan olası mekanizmaları daha iyi açıklayabilmek için, çeşitli belirtilere ilişkin nozolojik sınıflamalar yapılmaya çalışılmaktadır. Daha önceki dönemlerde yapılmış çalışmalar, mükemmeliyetçi tutumların ve düşünce-eylem kaynaşmasının klinik olan ve olmayan örneklemde, obsesif-kompulsif belirtilerle ilişkilerini ortaya koymuştur. Buna karşın, kişilerarası şemalar gibi, yatkınlık oluşturabilecek etkenler ve obsesif-kompulsif belirtiler arasındaki çok boyutlu ilişkilerin yeterince ele alınmadığı görülmektedir. Bu çalışmada, bilişsel yatkınlık oluşturan faktörler ve obsesif-kompulsif belirtiler arasındaki ilişkiler incelenmektedir.

Yöntem: Bu çalışmaya 263 üniversite öğrencisi katılmıştır. Elde edilen veriler yapısal eşitlik modellemesiyle analiz edilmiştir.

Bulgular: Bu çalışmanın sonuçları, işlevsel olmayan kişilerarası şemaların obsesif-kompulsif bozuklukta, mükemmeliyetçi tutumlar, düşünce eylem kaynaşması ve semptom şiddetini yordayıcı en önemli risk faktörü olduğunu göstermektedir. Obsesif temizlik ve kesinlik arayışı belirtilerindeki artış, kontrol etme belirtilerindeki artışa bağlıdır. Kişilerarası sınırlılık şemaları, mükemmeliyetçi tutumlar ve düşünce-eylem kaynaşması obsesif-kompulsif belirtilerin ortaya çıkmasında yatkınlık oluşturan faktörlerdir. Obsesif-kompusif belirti kategorileri içinde kontrol etme, belirti şiddetindeki artış içinde önemli bir yere sahiptir.

Sonuç: Obsesif-kompulsif belirtilerin ortaya çıkması ve sürmesi, çok boyutlu bir süreçtir. Olumsuz kişilerarası inanışlar önemli bir risk faktörü gibi görünmektedir. Bulgular konuya ilişkin teorik tartışmalar ışığında ele alınmıştır.
Anahtar Kelimeler: Obsesif-kompulsif belirtiler, sınırlılık şemaları, mükemmeliyetçilik, düşünce-eylem kaynaşması, kontrol etme
Dusunen Adam The Journal of Psychiatry and Neurological Sciences 2012;25:108-118
MAKALE GÖNDER
11. Ulusal Alkol ve Madde Bağımlılığı Kongresi
DÜŞÜNEN ADAM BROŞÜRLERİ
KAPAK
Creative Commons Lisansı

Düşünen Adam : Psikiyatri ve Nörolojik Bilimler Dergisi Creative Commons Alıntı-Gayriticari-Türetilemez 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.
Düşünen Adam - Psikiyatri ve Nörolojik Bilimler Dergisi
Bakırköy Prof. Dr. Mazhar Osman Ruh Sağlığı ve Sinir Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi
Yayıncı
Yerküre Tanıtım ve Yayıncılık Hizmetleri A.Ş.